Ishuri rya Rwanda Coding Academy (RCA) ryashyizwe mu mashuri 50 ya mbere ku isi agiye guhatanira igihembo cya miliyoni 1 z’amadolari mu irushanwa ryiswe Global Schools Prize 2026.
Abanyeshuri bo muri iri shuri riri muri Nyabihu bazahatana na bagenzi babo biga mu mashuri 3,000 hirya no hino ku isi mu bihugu 113.
Iryo rushanwa mu by’ikoranabuhanga ritegurwa n’Umuryango witwa Varkey Foundation ugamije gushimira amashuri yashyizeho imyigire ituma abanyeshuri biga mu buryo bugezweho, busaba ko nabo biyigisha bakoresheje ikoranabuhanga cyangwa ubundi buryo.
Abazahatana biga mu ishuri rivugwa aha, bazahatanira igihembo mu cyiciro cy’impinduka zishingiye ku ikoranabuhanga rya AI (Artificial Intelligence), gishyigikiwe na Fab AI, umuryango udaharanira inyungu ugamije guteza imbere ireme ry’uburezi hifashishijwe ikoranabuhanga mu bihugu bikiri mu nzira y’amajyambere.
Iki gihembo Global Schools Prize cyashinzwe na Sunny Varkey uzwi mu guteza imbere uburezi, kikaba ari cyo gihembo kinini kurusha ibindi byose bihabwa amashuri yo kuri uru rwego nk’uko abagitanga babivuga.
Kuba Rwanda Coding Academy yashyizwe mu mashuri 50 ya mbere ku isi ahatana muri ibi, ni ikimenyetso cy’uko rifite icyerekezo gikomeye mu guteza imbere abanyeshuri baryo, hatitawe ku mbogamizi, rikabafasha kugera ku ntego zabo.
Amashuri yatoranyijwe ahabwa ikirango cy’icyubahiro (Global Schools Prize Badge) kigaragaza uruhare rwayo ku rwego mpuzamahanga mu bijyanye n’iterambere, harimo ikoreshwa ry’ubwenge buhangano no guteza imbere abarimu.
Ayo mashuri kandi ahita yinjizwa mu muryango Global Schools Network, uhuza amashuri akomeye ku isi, bikabaha amahirwe yo gukorana n’abandi, kwihugura no kungurana ibitekerezo ku rwego mpuzamahanga.
Uburyo bushya bwo kwigisha bujyanye n’ahazaza
Ishuri Rwanda Coding Academy ni ishuri rya Leta ryashyinzwe mu mwaka wa 2019, ryigamo abanyeshuri 280 bafite impano mu ikoranabuhanga, bafite imyaka iri hagati ya 14 na 19.
Intego yaryo ni uguha abanyeshuri ubumenyi bufatika mu gukora ibijyanye n’ikoranabuhanga bakazavamo abahanga mu gukora gahunda za mudasobwa bita software engeeners kandi bahugukiwe n’imikorere y’ubwenge buhangano bugezweho muri iki gihe.
Gahunda y’imyigire muri iri shuri iri ku rwego rwo hejuru mu bijyanye no gukora gahunda za mudasobwa, gukora ikoranabuhanga rishinzwe kurinda umutekano w’amakuru, (cybersecurity), sisitemu zikorera mu bikoresho (embedded systems), ubwenge buhangano (AI), n’isesengura ry’amakuru (data analytics).
Ntiryibanda gusa ku bumenyi bwa tekiniki, ahubwo rinigisha abanyeshuri indangagaciro zirimo ubunyangamugayo, inshingano, n’akamaro k’ibyo bakora ku muryango nyarwanda n’isi muri rusange.
Ubuhanga abaryigamo bigishijwe, bwatumye umwe muri bo akora umushinga ukoresha ikoranabuhanga ryo kumenya amashusho mu gutahura impanuka zo mu muhanda mu gihe nyacyo.
Amakuru ukoresha ni areba u Rwanda kandi ntiwinjira cyane mu buzima bwite bwa muntu kuko uterekana isura y’abarebwa n’isuzuma ukora.
Abanyeshuri b’iri shuri bakoze imishinga irenga 70 ikora neza, igaragaza ubushobozi bwo gukemura ibibazo.
Mu mwaka wa 2025, begukanye imyanya ya mbere, iya kabiri n’iya gatatu mu irushanwa ryitwa picoCTF-Africa 2025, ryahatanaga mu bijyanye n’umutekano w’ikoranabuhanga, ryateguwe na Kaminuza ya Carnegie Mellon Africa, batsinda abo bari bahanganye baturutse mu bihugu birenga 20 bya Afurika.
Mu mwaka wa 2026, vuha aha, baherutse kwegukana umwanya wa mbere mu irushanwa rya AI Ideathon 2026 ryateguwe n’Ikigo cy’Igihugu gishinzwe Uburezi bw’Ibanze (REB), kandi biteganyijwe ko bazahagararira u Rwanda ku rwego mpuzamahanga mu Busuwisi mu rindi rushanwa nk’iri rizaba mu gihe gito kiri imbere.
Ubufatanye n’imiryango mpuzamahanga nka Korea International Cooperation Agency (KOICA), ndetse no kwitabira amarushanwa mpuzamahanga ya hackathon n’inama ziga ku mutekano w’ikoranabuhanga, byatumye iri shuri rirushaho kumenyekana ku isi.
Abiga muri iri shuri nibatsindira iki gihembo, biteganyijwe ko amafaranga bazahembwa azakoreshwa mu kwagura ibikorwa remezo, kongerera ubushobozi abarimu, no gukomeza ibikorwa bifasha abaturage, hagamijwe kurushaho guteza imbere impinduka zishingiye ku ikoranabuhanga ziyobowe n’urubyiruko.
Sunny Varkey, watangije amarushanwa y’ iki gihembo, yashimiye iri shuri agira ati: “Turabashimira Rwanda Coding Academy kuko yigisha mu buryo bugaragaza neza uruhare rukomeye amashuri afite mu guha urubyiruko ubumenyi, ubushobozi n’indangagaciro zikenewe mu guhangana n’isi ihora ihinduka.”
Yakomeje avuga ko kugaragaza ibyo bagezeho bigamije gutuma amashuri yo ku isi yose atekereza bushya ku buryo bwo kwigisha, no gushyira mu bikorwa ibitekerezo bishya bifite akamaro.
Mu mashuri 50 yatoranyijwe, hazatoranywamo 10 azahatana muri buri cyiciro, buri shuri rizahabwe $ 50,000.
Hanyuma muri ayo, hazavamo irizegukana igihembo gikuru cya Global Schools Prize rikazahabwa $500,000 yo kwagura ibikorwa byaryo.
Gutangaza abatsinze kurusha abandi bizaba muri uku kwezi kwa Gicurasi, bikazabera i London mu Bwongereza.
Rwanda Coding Academy ihereye mu Murenge wa Mukamira, mu Karere ka Nyabihu.

